Search

śrī-rājovāca svāyambhuvasyeha guro vaṁśo ’yaṁ vistarāc chrutaḥ yatra viśva-sṛjāṁ sargo manūn anyān vadasva naḥ

manvantare harer janma karmāṇi ca mahīyasaḥ gṛṇanti kavayo brahmaṁs tāni no vada śṛṇvatām

yad yasminn antare brahman bhagavān viśva-bhāvanaḥ kṛtavān kurute kartā hy atīte ’nāgate ’dya vā

śrī-ṛṣir uvāca manavo ’smin vyatītāḥ ṣaṭ kalpe svāyambhuvādayaḥ ādyas te kathito yatra devādīnāṁ ca sambhavaḥ

ākūtyāṁ devahūtyāṁ ca duhitros tasya vai manoḥ dharma-jñānopadeśārthaṁ bhagavān putratāṁ gataḥ

kṛtaṁ purā bhagavataḥ kapilasyānuvarṇitam ākhyāsye bhagavān yajño yac cakāra kurūdvaha

viraktaḥ kāma-bhogeṣu śatarūpā-patiḥ prabhuḥ visṛjya rājyaṁ tapase sabhāryo vanam āviśat

sunandāyāṁ varṣa-śataṁ padaikena bhuvaṁ spṛśan tapyamānas tapo ghoram idam anvāha bhārata

śrī-manur uvāca yena cetayate viśvaṁ viśvaṁ cetayate na yam yo jāgarti śayāne ’smin nāyaṁ taṁ veda veda saḥ

ātmāvāsyam idaṁ viśvaṁ yat kiñcij jagatyāṁ jagat tena tyaktena bhuñjīthā mā gṛdhaḥ kasya svid dhanam

imaṁ vivasvate yogaṁ proktavān aham avyayam vivasvān manave prāha manur ikṣvākave ’bravīt

īśvaraḥ sarva-bhūtānāṁ hṛd-deśe ’rjuna tiṣṭhati bhrāmayan sarva-bhūtāni yantrārūḍhāni māyayā

yāvad bhriyeta jaṭharaṁ tāvat svatvaṁ hi dehinām adhikaṁ yo ’bhimanyeta sa steno daṇḍam arhati

yaṁ paśyati na paśyantaṁ cakṣur yasya na riṣyati taṁ bhūta-nilayaṁ devaṁ suparṇam upadhāvata

om ajñāna-timirāndhasya jñānāñjana-śalākayā cakṣur unmīlitaṁ yena tasmai śrī-gurave namaḥ

na yasyādy-antau madhyaṁ ca svaḥ paro nāntaraṁ bahiḥ viśvasyāmūni yad yasmād viśvaṁ ca tad ṛtaṁ mahat

īśvaraḥ paramaḥ kṛṣṇaḥ sac-cid-ānanda-vigrahaḥ anādir ādir govindaḥ sarva-kāraṇa-kāraṇam

sa viśva-kāyaḥ puru-hūta-īśaḥ satyaḥ svayaṁ-jyotir ajaḥ purāṇaḥ dhatte ’sya janmādy-ajayātma-śaktyā tāṁ vidyayodasya nirīha āste

athāgre ṛṣayaḥ karmāṇ- īhante ’karma-hetave īhamāno hi puruṣaḥ prāyo ’nīhāṁ prapadyate

ataḥ pumbhir dvija-śreṣṭhā varṇāśrama-vibhāgaśaḥ svanuṣṭhitasya dharmasya saṁsiddhir hari-toṣaṇam